Podrodzina Laricoideaea

Na podrodzinę składają się trzy rodzaje drzew iglastych: modrzewie - larix, daglezje - pseudotsuga i cathaya, której jedynym reprezentantem jest Cathaya argyrophylla.

Modrzewie występują w chłodniejszych i umiarkowanych rejonach półkuli północnej. Szybkorosnące, o opadających na zimę igłach. Pień prosty,korona luźna, u starych drzew cylindryczna. Igły na krótkopędach zebrane po kilkadziesiąt w charakterystyczne pączki. Szyszki różnej wielkości i kształtu, od kulistych po cylindryczne. Utrzymują się na gałęziach po wysypaniu nasion. Łuski zdrewniałe, cienkie, bez tarczek i wyrostków, często falistym brzegu. U niektórych gatunków łuski okrywowe dłuższe, wystające jak u daglezji. Wyróżnia się 10-14 gatunków w zależności od klasyfikacji

Daglezja inaczej jedlica obejmuje 5-7 gatunków drzew iglastych. Występuje w Ameryce Północnej i Azji Wschodniej. Należą do najwyższych na świecie, osiągają wysokość 100m. Drzewa te tworzą regularną, szerokostożkowatą koronę. Ich szpilki są płaskie, równomiernie rozłożone na gałązce. Szyszki cylindryczne lub jajowate, zwieszone ku dołowi, dojrzewają w pierwszym roku i opadają z drzewa w całości. Łuski cienkie, lecz zdrewniałe, zaokrąglone, całobrzegie. Łuski okrywowe dłuższe od nasiennych, języczkowate, trójzębne, wystające na zewnątrz szyszki. Środkowy ząbek znacznie dłuższy od bocznych.

Cathaya argyrophylla
występuje w południowych Chinach na wysokości 950-1800m n.p.m. Odkryta została 1950roku. Szyszki mają 3-5cm długości i składają się 15-20 łusek, każda z nich przechowuje dwa nasiona.



Larix decidua - modrzew europejski
Występuje w Europie Środkowej, w Alpach, Sudetach i Karpatach. Prosty pień, regularna korona. Igły dł. 2-4cm, jasnozielone. Szyszki zmienne, różnej wielkości i kształtu, najczęsciej stożkowo- jajowate, długości 2-4cm, osadzone na trzonkach, złożone z 30-50 łusek. Łuski okrągławe, luźno przylegające, opatrzone delikatnym prążkowym wzorem.
Odmiany
  • var. polonica Rosnie w Polsce (Pieniny, Beskidy Zachodnie, Radomskie, na Górze Chełmowej, w Górach Świętokrzyskich, Modrzewina w Małej Wsi pod Grójcem, Trębaczowem na Wysoczyźnie Rawskiej) wys. do 30m, korona nieregularna. Ma mniejsze szyszki, dł. 2-3cm, łuski zgrubiałe na brzegu i miseczkowato wygięte do środka, mniejsza ilość łusek.

  • Larix gmelinii - modrzew dahurski
    Występuje na zachodnich krańcach Syberii, w pólnocno-zachodnich Chinach i Mongolii. Najbardziej na północ (72° 30' N) wysunięte drzewo, wytrzymujące najniższe temperatury, do -70 °C. Niewysokie, do 30m wysokości, rzadko osiąga 40m. Korona stożkowa, igły jasnozielone, 2-3cm dł. nabierają żółtego, do pomarańczowego koloru, zanim opadną na jesień. Szyszki małe, 1-2cm, składają się z 15-25 łusek, młode zielone, czasem fioletowe, dojrzałe brązowe.

    Larix griffithii -
    Zwany wcześniej Larix speciosa. Występuje we wschodnich Himalajach. osiąga 20m wys. igły jasnozielone, 2-3,5cm dł. Szyszki duże, 7-10cm, z bardzo długimi łuskami okrywowymi, wystąjącymi i odgietymi ku nasadzie

    Larix himalaica -
    Występuje w centralnych Himalajach

    Larix kaempferi - modrzew japoński
    Pierwotnie występował w Japonii, obecnie szeroko rozpowszechniony w lasach Europy, w szczególności w Wielkiej Brytanii. Osiąga 40m wysokości, szeroka, stożkowa korona, choć nie tak smukła jak u modrzewia europejskiego. Kora czerwonawobunatna, pędy ciemnopomarończowo-brązowe, przypruszone szarością. Igły z wierzchu niebieskozielone, pod spodem z dwoma białymi paskami szparek. Szyszki początkowo jasnoczerwonawe, póżniej żółtawe, dojrzałe - brunatne. Dł. i szer. 3cm,rozetkowate, bardziej kuliste niż modrzewia europejskiego. Łuski charakterystycznie wywinięte na zewnątrz.

    Larix kongboensis -
    Występuje w górach południowego Tybetu

    Larix laricina - modrzew amerykański
    Pierwotnie występował w Ameryce Północnej, szczególnie w Kanadzie. Małe drzewo, osiąga wysokość 10-20m, igłu jasnoniebieskie, 2-3cm. długości. Bardzo odporny na zimno, potrafi wytrzymać temp. -65°C. szyszki najmniejsze z szyszek modrzewiowych, mają 1-2cm, 12-25 łusek całobrzegowych. Lśniąco czerwone, brązowieją w miarę dojrzewania.

    Larix lyallii -
    Występuje w Ameryce Północnej w Kanadzie i USA.Osiąga 25m wysokości. Korona rozłożysta, stożkowa bądź nieregularna. Igły niebieskozielone. Szyszki 2,5-4cm dł. i do 2cm szer.Młode czerwonovioletowe, dojrzałe, ciemnobrązowe. Łuski cienkie, 45-55 sztuk, zaokrąglone. Łuski okrywowe długie, czerwonobrązowe, wystające poza łuski nasienne.

    Zdjęcie:Seed and pollen cones on a tree on Freezeout Ridge, Tiffany Mtn., Washington [C.J. Earle, 16-Aug-2003].

    Larix mastersiana -

    Larix occidentalis -
    Występuje w górach zachodniej części Ameryki Północnej. Wys. 30-60m. Korona nieregularna, stożkowa. Igły jasnozielone. Szyszki owalnostożkowe. 2-4cm dł. składają się z 40-80 całobrzegowych łusek, każda z wystającą łuską okrywową. Niedojrzałe - czerwone,dojrzałe stają się brązowe. Pozostają na drzewie wiele lat i stają się szaroczarne.

    Larix potaninii -
    Występuje w górach południowo-wschodnich Chin. Wys. 6-21m, rzadko 30m. Szyszki jajowato-podłużne. Młode czerwone, fioletowopurpurowe - dojrzałe. 5cm dł. i 2,5cm szer. Łuski liczne, zaokrąglone, często z garbem na środku. Łuski okrywowe dłuższe, wystające

    Larix principis-rupprechtii -
    Występuje w górach północnych Chin

    Larix sibirica - modrzew syberyjski
    Występuje od północno-wschodniej, europejskiej części Rosji, po jej krańce azjatyckie, również w Mongolii i zachodnich Chinach. Wys. 40-45m, boczne gałęzie grube, sztywne i wzniesione. Długie igły 2,5-5cm. Szyszki duże, dł. 3-4cm, złożone z małej liczby łusek 25-40. luski nasienne grube, szerokojajowate, z zewnątrz pokryte rudymi włoskami, na brzegu miseczkowato wygięte do śrdoka. Łuski okrywowe niewidoczne.

    Larix x eurolepis - modrzew eurojapoński, szkocki
    Hybryda L. decidua i L. kaempferi, znaleziona w miejscowości Dunkeld, w Szkocji, spotykana w Szwajcarii.

    Pseudotsuga japonica -
    Występuje w Japonii. Wys. 30m. Pień pozbawiony bocznych gałęzi na 2/3 wysokości drzewa, ciemnobrązowy. Igły ułożone spiralnie, proste lub lekko zakrzywione, 15-25mm dlugie, 1,5mm szerokie, lśniącozielone na wierzchniej stronie, z dwoma paskami na spodniej. Szyszki najmniejsze z szyszek daglazji. Jajowate lub jajowatocylindryczne, 4-5cm dł. 2,5cm szerokości. Dojrzałe czekoladowobrązowe. Cienkie, zdrewniałe łuski (15-20szt.), całobrzegie lub lekko postrzępione, każde pokryte łuską okrywową, 20mm długą i 4-5mm szeroką, trójzębną, mocno odgiętą od łuski nasiennej, środkowy ząbek znacznie dłuższy od bocznych,

    Pseudotsuga menziesii - daglezja zielona
    Występowała pierwotnie w Ameryce Północnej, sprowadzona w końcu XVIIIw do Europy przez J.Douglas, często nazywana P.douglasii. Potężne drzewo, osiągającedo 110m. wysokości, szybkorosnące, długowieczne. Pień prosty, korona stożkowa, wąska. Igły 2-4cm dł, z wierzchu jasnozielone, od spodu z wyraźnymi paskami nalotu. Szyszki brązowe, dł. 4-10cm, szerokosci 3-3,5cm. Łuski okrywowe wyprostowane, dłuższe od nasiennych, skierowane ku szczytowi szyszki.

    Pseudotsuga menziesii var. menziesii
  • Pseudotsuga menziesii var. glauca o szyszkach nieco mniejszych 4-7cm dł i łuskach okrywowych mocno wygiętych

  • Pseudotsuga lindleyana -
    Występuje w Meksyku, wys. 25-40m Czasem traktowana niesłusznie jako Pseudotsuga menziesii var. glauca. Szeroka korona, głeboko zielona. Szyszki fioletowe, z zielonymi łuskami okrywowymi, dojrzałe brązowe. Małe 2-7cm cylindryczne do jajowatocylindrycznych. Łuski niezbyt szeroko rozchylone, 2-2,5cm szerokie, łuski okrywowe wystające 1-2cm. raczej wyprostowane, nie tak mocno wygięte jak u Ps. menziesii subsp. glaucescens.

    Pseudotsuga macrocarpa -
    Występuje w górach Kalifornii. Osiąga wys. 15-30m. Pień prosty, korona stożkowa, szeroka na 12-30m. igły 2,5-5cm długie. Duże szyszki 9-20cm dł. i 4-7 szer. Łuski nasienne szersze i cieńsze niż u daglezji zielonej, łuski okrywowe trójzębne, nie zawsze wystają spod łusek nasiennych.

    Zdjęcie porównawcze Bigcone Douglas-fir cone (left), with a Coast Douglas-fir cone for comparison -wikipedia

    Pseudotsuga sinensis -

    Larix x marschlinsii - Modrzew Marschlinsa
    Mieszaniec Larix kaempferi i Larix sibirica, o bardziej jajowatych szyszkach. Mają łuski prostsze niż u L.kaempferi, dł . 2-3,5cm. Końce łusek bardzo nieznacznie odgiętę lub wcale. Łuski nasienne krótsze, ale dobrze widoczne w rozwiniętych szyszkach.