|
Araucariaceae - araukariowate
|
|
To rodzina bardzo starych roślin iglastych. W czasach dinozaurów występowały prawie na całej kuli ziemskiej, wraz z ich
wyginięciem, araukariowate zniknęły z półkuli północnej.
Największą różnorodność gatunków spotykamy w rejonie Nowej Kaledonii (18 gatunków) i w Ameryce Południowej. Są roślinami
wieczniezielonymi, najczęściej jednopiennymi, z regularnie ułożonymi gałęziami bocznymi. W swoich miejscach występowania są
ważnym źródłem wysokogatunkowego drewna. Na północnej półkuli coraz częściej spotykane jako drzewa ozdobne.
W tej chwili rozróżnia się 41 gatunków podzielonych na trzy rodzaje:
- Agathis - Agathis, soplica
- Araucaria - Araukaria, igława
- Wollemia
Większość zdjęć zamieszczonych poniżej pochodzi z Palmiarni w Łodzi albo z Pinetum Blijdenstein w Hilversum.
Podpisy pod poszczególnymi odmianami przepisane są z tabliczek - nie ponoszę za nie odpowiedzialności...
|
Agathis
Drzewo o dużym znaczeniu ekonomicznym, osiąga duże rozmiary, drewno używane np. do wyrobu
tanich gitar. W Europie jedynym spotykanym rodzajem poza ogrodami botanicznymi jest Aghatis robusta, na Lazurowym Wybrzeżu.
|
Występujące gatunki:
|
|
Agathis atropurpurea
Agathis australis - Soplica kauri
50m drzewo z Nowej Zelandii, Maorysom służyło do budowy czółen. Kora łuszczy się grubymi płatami, szara do purpurowej.
|
|
Agathis brownii
pochodzący z Borneo
|
|
Agathis corbasonii
Agathis dammara
|
|
Agathis endertii
Agathis flavescens
Agathis kinabaluensis
Agathis labilliardieri
Agathis lanceolata
Agathis lenticula
Agathis macrophylla
Agathis microstachya
Agathis montana
Agathis moorei
Agathis orbicula
Agathis ovata
Agathis philippinensis
Agathis robusta - Soplica wielka
drzewo osiągające wysokość do 50m i średnicy pnia do 2m. Pochodzi z Australii, rośnie na obrzeżach lasów deszczowych. Kora pomarańczowa,
z czasem szarzeje i łuszczy się. Liście podłużne, 5-13cm. Szyszki długości 9-15cm, kuliste, zdrewniałe. Dostarcza poza drewnem równie cenną żywicę, zwaną kopalem, która ma własności lecznicze.
Zdjęcie: Agathis robusta - Cone from the Yatton Park tree [C.J. Earle, Mar-2003].
|
|
Agathis silbae
Agathis spathulata
|
Araucaria
Araukaria,inaczej zwana igławą, to wieczniezielone, bardzo stare drzewo iglaste, występujące
na półkuli pd. (od Nowej Gwinei i Australii po Amerykę Pd.); Osiąga do 70m wys., gałęzie ułożone w regularnych okółkach, igły kłujące, gęsto ułożone;
szyszki duże, do 30cm dł. i 5kg wagi, kuliste, dojrzewają w ciągu 2-3 lat i rozpadają się.
Kolekcję araukarii w Europie można podziwiać w Royal Botanic Garden Edinburgh, w Edynburgu, w Szkocji.
|
|
Występujące gatunki:
Araucaria heterophylla - Araukaria wyniosła
- zwana jodełką pokojową,często hodowana w donniczkach. W swojej ojczyźnie, na wyspie Norfolk osiąga 50-70m.
Gałęzie regularnie ułożone, okółkowo, 4-5. Kora szarobrązowa, liście łuskowate, gęsto, dachówkowato ułożone, dł. 4-5mm, ciemnozielone.
Szyszki jajowate, szersze niż dłuższe, do 15cm dł. z trójkątnymi łuskami, z kolcami na końcu każdej łuski.
|
Araucaria araucana - Araukaria chilijska
najbardziej wytrzymała na mrozy, można ją spotkać w parkach w Anglii, Irlandii. Osiąga wys. do 50m, korona
stożkowata, u starszych drzew okrągława do parasolowatej. Kora szarobrązowa, grube konary odstają od pnia poziomo.
Liście ustawione spiralnie, łuskowate, utrzymują się na pniu 10-15 lat, trójkątne, o sztywnym, ostrym czubku, ułozone dachówkowato. Duże, dł. 2,5-5cm, szer. 1,2-2,5cm.
Szyszki kuliste, prosto wzniesione, 10-18cm, brązowe, lekko kolczaste. Nasiona jadalne, bogate w składniki odżywcze, jadane na surowo lub prażone.
|
Araucaria angustifolia - Araukaria brazylijska
Brazylijska araukaria, mniejsza od azjatyckich, osiąga do 35m wysokości. Liście ciemnozielone, do 6cm dł. Szyszki duże, kilogramowe,
osiągają do 25cm długości i 13 szerokości. Dojrzewają po 2-3 latach, kolczaste. |
Araucaria bernieri
|
Araucaria bidwillii - Araukaria australijska
Święto drzewo Aborygenów. Kora ciemnobrązowa do czarnej, liście owalne, zachodzące jeden na drugi. Olbrzymie szyszki,
ciemnozielone, ważące do 10kg zawierają 50-100 jadalnych nasion. Wielkością i kształtem przypominają ananasy, ale są niebezpieczniejsze, bo spadają
na ziemię! |
Araucaria biramulata |
Araucaria columnaris - Igława kolumnowa
Odkryta przez kapitana Cooka na wyspach Nowej Kaledonii. Prastary gatunek, występujący od ponad 80 milionów lat.
Osiąga wysokość do 60m, kora ciemnobrązowa do czarnej, korona smukła, stożkowata, o bardzo regularnie ułożonych
bocznych konarach. Liście w postaci łusek, ok. 1cm, zachodzących na siebie.
|
Araucaria cunninghamii - Araukaria Cunninghama
Wysokie do 60m drzewo z jasnobrązową korą i długich gałęziach. Pochodzi z Australii, często obecnie uprawiane jako drzewo dekoracyjne. Liście spiralnie okrywają gałęzie,
szarozielone, do zielonych, gładkie, dachówkowato ułożone, łuskowate, wygrzbiecone dł. od 0,8-2cm.
Szyszki do 10cm, jajowate, kolczaste.
|
Araucaria humboldtensis
Araucaria hunsteinii
Araucaria laubenfelsii
Araucaria luxurians
Araucaria montana
Araucaria muelleri
|
Araucaria nemorosa
Niski gatunek, osiągający 15m wysokości, pochodzący z Nowej Kaledonii.
|
Araucaria rulei
Wysokie do 50m drzewo pochodzące z Nowej Kaledonii.
|
Araucaria schmidii
Araucaria scopulorum
|
Araucaria subulata
Wysokie do 50m drzewo pochodzące z Nowej Kaledonii. Gałązki rozstawione w kształcie litery V.
|
|
Wollemia nobilis - Wolemia szlachetna
Wollemia nobilis została odkryta w 1994 w dzikich rejonach Wollemi National Park w New South Wales, 150 km na północny zachód od Sydney.
Popularnie nazywana "Wollemi Pine", nie jest jednak sosną.
Wolemia jest wieczniezielonym drzewem osiągającym 25-40 m wysokości.
Szyszki są zielone, 6-10cm dł., 5-10cm średnicy, znajdują się na zakończeniu łodyg.
Dojrzewają w 18-20 miesięcy, a po ich dojrzeniu, łodyga zamiera.
|
|
|